หลังจากพระพุทธเจ้าได้ตรัสรู้ธรรมแล้ว พระองค์ทรงพิจารณาสัตว์โลกว่า ทำไมจึงมีวิบากกรรรมต่างๆกันทำไม จึงไปเกิดเป็นสัตว์นรก เปรต อสูรกาย หรือดิรัจฉาน และทำไมจึงเกิดเป็นมนุษย์ และมนุษย์แต่ละคนไม่เหมือนกัน บางคนพิการ บางคนสติปัญญาดี บางคนทรัพย์น้อย บางคนสร้างฐานะไม่ได้สักที เป็นต้น เหตุที่มนุษย์เป็นคนสมบูรณ์ คือ ศีล5 พระองค์ทรงบัญญัติศีล5 เพื่อให้มนุษย์รักษาและถือเป็นหลักปฏิบัติ เป็นการป้องกันตนเองไม่ให้ตกไปในทางที่ชั่ว เช่น อบายภูมิ เป็นต้น

หลักธรรมในการทำบุญ  ทำได้ด้วยวิธีการต่างๆ  คือ

1. ถือศีล 5 ตลอดชีวิต

2. ถวายสังฆทานให้มาก ๆ (บ่อย)ที่สุดเท่าที่จะทำ ได้ ถ้าดวงกำลังตก มีเคราะห์ ภายในสามวันต้องไม่ต่ำกว่า 7 วัด ถ้าได้ 9 วัดจะยิ่งดี ถ้าได้มากกว่านั้นจะดีเลิศ

3. ปล่อยนก ปลา เต่า หอยขม หอยโข่ง โค กระบือ ฯลฯ หรือสัตว์ที่กำลังถูกฆ่าโดยด่วน

4. ทำบุญใส่บาตรทุกวัน อย่างน้อยวันละ 1 รูป ได้มากยิ่งดี

5. สงเคราะห์คนชราที่เร่ร่อน ขาดคนอุปถัมภ์เลี้ยงดู เด็กกำพร้า เด็กพิการ ผู้ด้อยโอกาสอย่างสม่ำเสมอ

6. ตอบแทนบุญคุณพ่อแม่ปู่ย่าตายาย และผู้มีพระคุณ ให้ท่านชื่นใจ ทุกวิถีทางเท่าที่สามารถจะทำได้ เพราะพรของท่านจะให้ผลมาก

7. สวดมนต์ท่อง ชินบัญชร พาหุง อุณหิส กรณียเมตตสูตรยอดพระกัณฑ์ให้ได้

8. ให้ทานขอทาน คนยากจน คนตกยาก โดยเต็มใจ และเมตตาสงสารอย่างแท้จริง ฝึกเป็นผู้ให้จนติดเป็นนิสัย

9. มีความจริงใจ บริสุทธิ์ใจกับทุก ๆ คน ให้อภัยผู้อื่นเสมอ มองหาแต่ความผิด ความบกพร่องของตนเอง และพยายามแก้ไขจนสำเร็จ (ข้อนี้สำคัญที่สุด) เพราะคนเลวคนชั่ว จะมองหาแต่ความเลวของผู้อื่น

10. สวดมนต์ทำวัตรเช้า-เย็นเสมอเป็นประจำ (อานิสงส์ที่เห็นได้ชัดคือ จะมีความอุดมสมบูรณ์ในเครื่องบริโภค)

11. ไม่นินทาว่าร้าย อิจฉาริษยาผู้อื่นเมื่อเขาผิดพลาด หรือได้ดีกว่าตน มองแต่ความผิดพลาดบกพร่องตนเอง และพยายามแก้ไข การกล่าวโทษว่าร้ายผู้อื่น ถึงแม้จะจริงก็ตาม เราก็จะได้รับผลตามมา ถูกตำหนิติเตียน หรือถูกกล่าวร้ายหนักยิ่งกว่าเขาหลายเท่า

12. ไม่ถือสา โกรธเคืองผู้ใด หรือผูกอาฆาตพยาบาท จองเวรใคร เพราะผู้ที่ทำให้เราโกรธ ไม่พอใจ เป็นการทำบาป ทำผิด หรือโง่อยู่แล้วที่ทำเช่นนั้น ถ้าเราโกรธตอบ แสดงว่าเราก็เลวเช่นเดียวกับเขาเช่นกัน และยิ่งเลวกว่า 2 เท่า เพราะรู้แล้วยังทำอีก ให้แผ่เมตตาหรือวางเฉย

13. พยายามทำใจให้รักเมตตา สงสารคนและสัตว์ทุก ๆ คน เพราะเขาเกิดมาก็เป็นทุกข์เช่นเดียวกับเรา คือ ทุกข์เพราะการเกิด ความแก่ ความเจ็บป่วย ความตาย ความพลัดพรากจากของรัก ความไม่สมหวัง ในทุก ๆ สิ่งที่ปรารถนา (ได้มาแล้วย่อมเสียไป) ในที่สุด เพราะความไม่เที่ยงของสรรพสิ่ง อยู่กับเราชั่วขณะหนึ่ง แล้วแปรเปลี่ยนไปในที่สุด เช่นนี้ทุก ๆ สรรพสิ่งในโลกนี้

14. ทุกครั้งที่ทำความดี จะรู้สึกมีความสุขใจ อิ่มใจ สดชื่นแจ่มใส ขณะนั้นบุญกุศลเกิดเต็มเปี่ยม จงแบ่งความสุขเหล่านั้น คือผลบุญให้กับเจ้ากรรมนายเวร โดยการไม่ลืมอุทิศผลบุญกุศลให้กับเจ้ากรรมนายเวร ทุก ๆ ครั้งด้วย และแถมท้ายด้วยการขออโหสิกรรมกับเขาด้วย เสร็จแล้วแผ่เมตตาอุทิศผลบุญกุศลให้กับพ่อแม่ ผู้มีพระคุณต่อเราทุก ๆ คนด้วยการรักษาศีลเป็นการขจัดกิเลสขั้นละเอียดกว่าการให้ทาน คือ ขจัดความโลภ โกรธ หลง ให้เบาบางจากจิตใจ ทำให้มนุษย์มีความสุขกายสุขใจมากขึ้น  การเกิด แก่ เจ็บ ตาย  เมื่อตายแล้วสิ่งที่จะติดตัวไปได้คือบุญและบาปที่ตนสร้างไว้ตอนมีชีวิตอยู่เท่านั้น

ดอกรักริมทางพยากรณ์